|
----- Original Message -----
From: Tadeusz Wysocki DHO
Do: narodowa@narodowa.pl
Sent: Friday, October 26, 2007 12:38 PM
Subject: DZIADY 2007, oraz inny rok urodzenia A. Mickiewicza
DZIADY 2007, oraz inny rok urodzenia Adama Mickiewicza
Aby powiększyć
proszę kliknąć na miniaturę
Please click on the
photo to enlarge
 Największy
wieszcz narodowy, nasz polski ale i litewski, białoruski i wreszcie
słowiański - czyli
Adam Bernard Mickiewicz. Urodzony z ojca Mikołaja Mickiewicza
komornika mińskiego i adwokata nowogródzkiego i matki Barbary Orzeszkówny za pierwszym mężem Majewskiej.
"Babką" przy jego porodzie - czyli akuszerką była Dawidkowa, żydówka,
co wielu zmylić może co do tego określenia. Według wszystkich
encyklopedii Adam Mickiewicz urodził się w roku 1798, ale czy na pewno?
Postaram się tu udowodnić, że rok ten podawany jest błędnie. Zapewne
wielu uzna to za dowód pośredni i słaby, ale czyż brak zachowanych
dokumentów z chrztu zwalnia nas z myślenia analitycznego i braku
szacunku dla prawdy historycznej?
HISTORYA NARODZIN, czyli dokumenty zaginione:
 Miejsce
i data urodzenia Adama Mickiewicza nie są
udokumentowane, wszystkie ważne rodzinne dokumenty, w tym świadectwo
urodzenia i chrztu wieszcz spalił przed jego przyjazdem do Konstantynopola, a
reszty zniszczenia dokonał potem jego syn Władysław Mickiewicz,
prawdopodobnie z obaw politycznych przed carską ochraną. Biografia
tego niezwykłego
człowieka pełna była tajemnic, w tym młodzieńczych przygód
współpracy z ochraną - musimy to zrozumieć czasem tamtejszym
jeśli
chcemy zrozumieć
historię i życie innych. Jego
śmierć w tymże Konstantynopolu dnia
26 listopada 1855 roku jest również pełna niejasności.
Ale to tematy już na inne opracowania. Zajmijmy się podstawowymi
danymi w biografii Adama Mickiewicza:
 Encyklopedie
podają datę jego urodzenia jako 24 grudnia 1798 roku, a miejsce
urodzenia jako
Zaosie k/Nowogródka. W obu przypadkach informacja ta wydaje się być
nieprawdziwą.
Zaosie, mała posiadłość
rodzinna niedaleko tegoż Nowogródka Litewskiego rodzina Adama objęła w
posiadanie jako spadek po stryjku w około 3 miesiące po urodzeniu się
Adama. Czy więc było to właśnie Zaosie?.
 A
może pobliska Litówka lub Osowiec, a może prawdziwa jest legenda
jakoby Adam urodził się w karczmie Wygoda w drodze rodziny do
stryjowego Zaosia, a chrzest przyjmował w
tymże Nowogródku? O ile na dziś miejsca urodzenia potwierdzić nie
można, o tyle dokładna data urodzenia badaczom mającym kontakt z
genealogią i wszystkim z nas może być podana i przeprowadzona
następującym wywodem:
 Udało
mi się dotrzeć do bardzo cennej publikacji historycznej z 1901 roku
poruszającej ten temat i podającej inne
źródło historyczne z 1886 roku, to "HISTORYA XIX STULECIA" pod red.
Aleksandra Czechowskiego, tom II, opracowali: Dr. Aleksander
Czechowski, Dr. Zygmuny Grudziński, Józef Tokarzewicz
(Hodi) i Gabryel Tołwiński, dział ilustracyjny pod kierunkiem Edwarda
Nicza, Warszawa, 1901 r., nakładem "Gazety Polskiej", Druk J.
Sikorskiego, Warecka 14.
Stąd czytamy na stronie 321 oraz 322:
 
"Pomimo poszukiwań licznych i w ostatnich czasach - po obchodzie
setnej rocznicy urodzin Adama Mickiewicza - posuniętych do granic
ostatecznych, niepodobna z pewnością zupełną rozstrzygnąć, gdzie
mianowicie, w Zaosiu pod Nowogródkiem litewskim, czy w samym
Nowogródku, ujrzał światło dzienne najgenialniejszy z wieszczów
słowiańskich. Dzień urodzenia ulegał również czas jakiś wątpliwościom
z powodu różnic kalendarzowych. Chmielowski w uzupełnionem
warszawskiem wydaniu poezyi Mickiewicza z r. 1886 (nakładem księgarni
A. Gruszeckiego) kategorycznie oświadcza się za datą "24 grudnia 1798
r. według starego stylu, czyli 4 stycznia 1799 r. według stylu
nowego", ale w swej "Historyi literatury" z r. 1899 (III, 145) nic już
nie nadmienia o stylu przy dacie 24 grudnia 1798 r."
STYL KALENDARZA PRZY DACIE URODZENIA,
CZYLI WYJAŚNIENIE PRAWDY:
Z badań genealogicznych wiemy, że zapisy
rodzin polskich w księgach parafialnych w zaborze rosyjskim były
prowadzone według kalendarza juliańskiego, który obowiązywał w
Imperium Rosyjskim, występował czasami jako dodatkowy zapis (ew. w
nawiasie) według kalendarza gregoriańskiego, który jest prawidłowy dla
naszej części Europy. Różnica między tymi datami w XVIII wieku
wynosiła 11 dni (w XIX w. 12 dni, w XX wieku 13 dni), na korzyść daty
późniejszej tj. kalendarza gregoriańskiego. Widać wyraźnie, że data 24
grudnia 1798 roku jest datą według kalendarza juliańskiego, natomiast
prawidłową, historycznie i kulturowo prawdziwą dla nas datą jest 4
stycznia 1799 roku. Dlaczego zatem ta druga data zniknęła w następnych
opracowaniach historycznych?
 Prawie
pewnym jest obawa autorów opracowań przed rosyjską cenzurą - to ona
decydowała o wszystkich zapisach, ona narzucała swój tok myślenia
historycznego obejmującego i rodzaj stosowanego kalendarza.
Ten sposób cenzurowania narodowej historii i kultury znamy w Polsce
również z czasów po drugiej wojnie światowej. Kilku zaledwie
historyków w dawnych latach wymieniało datę 4 stycznia 1799 roku, ale
prawdopodobnie z przyczyn jak wyżej zachowano datę w starym stylu
kalendarzowym.
Można zatem zadać pytanie: czy należy
uszanować historyczną prawdę i prawidłową datę urodzenia naszego
największego wieszcza? Czy należy przekuwać pomniki, poprawiać encyklopedyczne
zapisy i zmienić tę
podstawową datę w biografii Adama Mickiewicza - rok jego urodzenia na
1799? Moim zdaniem tak. Temu niezwykłemu człowiekowi należy się najwyższy
szacunek historii i nas wszystkich oraz pamięć o dacie urodzenia
zapisaną zgodnie z kalendarzem jego ukochanego narodu, któremu oddał
wszystkie swoje uczucia, twórczość i życie. Jeśli to pominiemy,
zjadliwy chichot historii dosięga zarówno pamięć o nim jak i nas
wszystkich.
Pozdrawiam wszystkich zarażonych
genealogią i odkrywaniem historii rodzin.
W dzień Dziadów, Zaduszek, 2.XI.2007 r.
Tadeusz 'Max' Wysocki
http://www.narodowa.pl
członek PTG Polskiego Towarzystwa
Genealogicznego
http://www.genealodzy.pl
P.S. Załączam skany kilku stron
"Historya XIX Stulecia", obejmujące ten cytat oraz kilka ciekawych
ilustracji, poruszających rozum i wyobraźnię.
|
